راهنمای کامل استفاده از ماده ۱۶۵ قانون مالیاتهای مستقیم: حمایت مالیاتی از مودیان خسارتدیده
آیا کسبوکار شما در اثر حوادث غیرمترقبه (سیل، زلزله، جنگ، آتشسوزی و…) آسیب دیده است؟ بر اساس ماده ۱۶۵ قانون مالیاتهای مستقیم، قانونگذار بستری را برای حمایت از مودیانی که دچار خسارت شدهاند فراهم کرده است. در این مقاله از نرم افزار واسط مودیان لیموتکس، بهطور تخصصی بررسی میکنیم که چگونه میتوانید از این ماده قانونی استفاده کنید و از آخرین تغییرات حقوقی (از جمله ابطال شرط زمانی) مطلع شوید.

ماده ۱۶۵ قانون مالیاتهای مستقیم چیست؟
ماده ۱۶۵ ق.م.م، «چتر حمایتی» سازمان امور مالیاتی برای مودیانی است که به دلیل وقایع غیرمترقبه (Force Majeure)، داراییهای مولد درآمد خود را از دست دادهاند. هدف اصلی این ماده، جلوگیری از ورشکستگی کسبوکارها و کمک به بازگشت آنها به چرخه اقتصادی کشور است.
چرا نباید فرصت استفاده از ماده ۱۶۵ را از دست بدهید؟ (مزایای قانونی)
مودیانی که مشمول این ماده میشوند، میتوانند از تسهیلات ویژهای بهرهمند گردند که در آییننامه اجرایی آن ذکر شده است:
- بخشودگی مالیاتی: در موارد خاص، امکان بخشودگی کامل یا بخشی از جرایم و حتی اصل بدهی مالیاتی.
- تقسیط طولانیمدت: اعطای مهلتهای پرداخت طولانی بدون اعمال جریمههای مضاعف.
- کسر خسارت از درآمد: قابلیت کسر زیانهای ناشی از حادثه از درآمد مشمول مالیات (سال وقوع حادثه و سالهای آتی).
نکته تخصصی لیموتکس: بسیاری از مودیان تصور میکنند این حمایتها فقط برای اشخاص حقیقی است؛ در حالی که طبق قانون، تمامی مودیان (حقیقی و حقوقی) در صورت ارائه مستندات دقیق، امکان برخورداری از این تسهیلات را دارند.
فرآیند اداری تشکیل کمیسیونهای ماده ۱۶۵ (گامبهگام)
برای اینکه پرونده شما در مسیر درست قرار گیرد، طی کردن مراحل زیر الزامی است:
- گام اول: تشکیل پرونده و ارائه درخواست: مودی باید نامه رسمی درخواست را به همراه مستندات خسارت (گزارش پلیس، بیمه، آتشنشانی یا مدیریت بحران) به اداره امور مالیاتی مربوطه ارائه دهد.
- گام دوم: ارجاع به کمیسیون: پرونده به یکی از دو کمیسیون «منطقهای» (ماده ۳ آییننامه) یا «مودیان خاص» (ماده ۴ آییننامه) ارجاع میشود.
- گام سوم: کارشناسی و صدور رأی: نمایندگان ذیصلاح (فرماندار، دادستان، نماینده امور مالیاتی و بیمه) میزان دقیق خسارت را کارشناسی کرده و رای صادر میکنند.
- گام چهارم: ابلاغ و اجرا: اداره امور مالیاتی موظف است بر اساس رای کمیسیون، پرونده مالیاتی شما را اصلاح یا تقسیط کند.
⚠️ خبر مهم: ابطال شرط زمانی توسط دیوان عدالت اداری
یکی از بزرگترین چالشهای مودیان در گذشته، «محدودیت ۶ ماهه» برای ارائه درخواست بود.
طبق رأی مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۲۲ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری، شرط زمانیِ ۶ ماهه برای ارائه درخواست ماده ۱۶۵ باطل اعلام شده است.
این یک فرصت طلایی است! اگر در گذشته به دلیل گذشت مهلت ۶ ماهه، درخواست شما رد شده است، هماکنون میتوانید دوباره با استناد به این رأی دیوان، درخواست خود را ثبت و پیگیری کنید.
راهنمای مطالعه بیشتر :
ماده ۱۳۹ قانون مالیاتهای مستقیم چیست؟ بررسی کامل معافیتها، تبصرهها و نکات اجرایی
آموزش کامل تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیاتهای مستقیم و ثبت آن در سامانه مؤدیان
تفاوتهای سامانه مؤدیان و گزارشات معاملات فصلی موضوع ماده ۱۶۹ قانون مالیاتهای مستقیم